Bildiri Konusu:Özel Eğitimde Teknoloji Destekli Eğitim


Otizmli Öğrencilere Yemek Yapma Becerilerinin Öğretiminde Sanal Gerçeklik Gözlüğü İle Cooking Simulator Programının Etkililiğinin İncelenmesi
Sosyal iletişim ve etkileşimdeki yetersizlikler ile sınırlı, yineleyici ilgi, örüntü ve takıntılı davranışlarla kendini karakterize eden nöro-gelişimsel bir bozukluk olarak tanımlanan OSB yaşamın en erken yıllarında kendini belli eden ve yaşam boyu süregelen bir bozukluktur. Yardımcı teknolojiler Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB) olan çocukların eğitiminde kanıt temelli uygulamalardan biridir. Gelişen teknoloji ile birlikte Sanal Gerçeklik Gözlükleri (SGG) etkili yardımcı teknolojilerden biri olarak sayılabilir. Ancak ilgili literatür incelendiğinde SGG’nin OSB olan çocukların eğitiminde kullanımı ile ilgili yapılan araştırmaların halen çok sınırlı olduğu görülmektedir. Bu sebeple ilgili literatürü desteklemek amacıyla bu alandaki çalışmaların artırılması gerekmektedir. OSB’li bireyler için uyum becerileri ve bağımsız yaşam becerileri hayatlarının her alanında karşılarına çıkan, öncelikli, bağımsız yaşamlarını destekleyen becerilerdir. Bunlardan biri de günlük yaşam becerilerinden yemek yapma becerisidir. Bu çalışmanın amacı, özel eğitime devam eden OSB tanılı üç öğrenciye yemek yapma becerisinin öğretiminde SGG’nin etkililiğini incelemektir. Çalışmada öğrencilere yemek yapma becerisini öğretmek amacıyla bir mutfak simülatörü olan “Cooking Simulator” programının sanal gerçeklik gözlüğü (SGG) sürümü kullanılmıştır. Çalışmaya yaşları 9-13 arasında değişen ve özel eğitim ve rehabilitasyon merkezinde özel eğitime devam eden üç OSB tanılı öğrenci katılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu olasılık dışı örnekleme yöntemi ile seçilmiştir. Bu bağlamda katılımcılara, çalışmaya katılabilmede belli ön koşul becerilere sahip olmalarına göre karar verilmiştir. Bu çalışmanın araştırma yöntemi, tek denekli araştırma modellerinden katılımcılar arası çoklu başlama modelidir. Çalışmada öğretim oturumları sanal gerçeklik ortamında gerçekleştirilmiş, yoklama oturumları rehabilitasyon merkezinin uygulama mutfağında yapılmıştır. Başlama düzeyi verileri, uygulama verileri ve diğer veriler veri kayıt formuna işlenmiştir. Çalışmanın uygulama aşaması devam etmekte olup bulguları kongrede sözel olarak paylaşılacaktır.




Anahtar Kelimeler: otizm spektrum bozukluğu, sanal gerçeklik gözlüğü, simülatör, yemek yapma becerisi, tek denekli araştırma modeli