Bildiri Konusu:Öğrenme Güçlüğü olan Bireylerin Eğitimi


İlkokul 4. Sınıfta Kaynaştırmaya Devam Eden Öğrenme Güçlüğü Olan Öğrencilere ve Olağan Gelişim Gösteren Öğrencilere, Fen Bilimleri Dersinde ‘Maddenin Özellikleri’ Ünitesinin Doğrudan Öğretim Modeline Göre Öğretilmesi ve Bu Modelin Öğrencilerin Öğrenmeleri Üzerindeki Etkisi
Problem
Öğretim müfredatının önemli bir parçası olan fen bilimleri dersi, soyut fen kavramlarını içermesinden ve bilişsel süreç performansını gerektirmesinden dolayı öğrenme güçlüğü, zihin yetersizliği, görme ve işitme yetersizliği ve otizm gibi özel gereksinimi olan öğrencilerin genel olarak zorluk yaşadığı dersler arasında yer alır (Brigham, Scruggs & Mastropieri, 2011). Bunun sonucu olarak, genel eğitim sınıflarında öğrenim gören özel gereksinimi olan öğrencilerin fen bilimleri eğitimi derslerinde sergiledikleri performanslarının, olağan gelişim gösteren akranlarına oranla daha düşük olduğu belirtilmektedir (Aydeniz, Cihak, Graham & Retinger, 2012). Bu nedenle bir sınıfta fen bilimlerinin öğretilmesini vurgulayan yaklaşımdan bağımsız olarak, zorluklarla karşılaşabilecek öğrenme güçlüğü olan bazı öğrencilerin yeterli derecede öğrenmesini sağlamak için aktif destek gereklidir (Scruggs, Mastropieri & Okolo, 2008). Bu aktif desteğin sağlanması öğretmen çabasına ek olarak; kullanılan öğretim yöntemi, materyali ve uyarlamalarıyla mümkün olabilmektedir. Bu araştırmada ilkokul 4. sınıfta kaynaştırmaya devam eden öğrenme güçlüğü (ÖG) olan öğrencilere ve olağan gelişim gösteren öğrencilere, fen bilimleri dersinde ‘Maddenin Özellikleri’ ünitesinin Doğrudan Öğretim Modelin’e (DÖM) göre öğretilmesi ve bu modelin öğrencilerin öğrenmeleri üzerindeki etkisini ve bu uygulamanın fen bilimleri dersine yönelik tutumlarına etkisini belirlenmek amaçlanmıştır.
Araştırma Yöntemi
Araştırma, bir devlet okulunda öğrenim gören 3’ü ÖG olan 7’si risk grubunda yer alan toplam 107 ilkokul 4. sınıf öğrencisi ile yürütülmüştür. Araştırmada DÖM’e göre hazırlanmış öğretim materyali tüm öğrencilere uygulanmıştır. DÖM’e göre hazırlanmış öğretim materyalinin uygulanmasının etkililiğini belirlemek amacı ile tek denekli desenlerden denekler arası çoklu yoklama deseni ve tek grup ön test-son test deseni birlikte kullanılmıştır. Sosyal geçerlik amaçları için ise öğrencilerin ve öğretmenlerin DÖM’e göre geliştirilmiş öğretim materyaliyle ilgili görüşleri değerlendirilmiştir. Fen bilimleri dersine yönelik tutum amaçları kapsamında deney grubunun Fen’e Yönelik Tutumlar Ölçeğine verdiği cevaplar ön testten son teste olan değişimleri arasındaki farklılıklar incelenmiştir. Etkililik, genelleme ve tutum verilerinin analizinde parametrik testlerden eşleştirilmiş grup t testi (Paired Sample t Test) kullanarak verileri analiz etmiştir. ÖG olan öğrencilerin verileri ise çizgi grafiği kullanılmıştır. Sosyal geçerlik verileri ise betimsel olarak değerlendirilmiştir.
Tartışma
DÖM’e göre hazırlanmış öğretim materyalinin uygulanması sonrasında tüm öğrencilerin aldıkları puanlarda, ön testten son teste anlamlı fark göstermiştir. Ayrıca uygulama sonrasında ÖG olan öğrencilerde öğrenmeler bakımından grupta yer alan öğrencilere paralel bir gelişim göstermiştir. ÖG olan öğrencilerin gelişimleri izlendiğinde öğrencilerin öğrenmelerinin kalıcı olduğu belirlenmiştir. Fen bilimleri dersine yönelik tutumlar incelendiğinde ise Fen’e Yönelik Tutum Ölçeğinden tüm öğrencilerin aldıkları puanlarda, ön testten son teste anlamlı fark göstermiştir. Sosyal geçerlik amaçları kapsamında elde edilen bulgular incelendiğinde ise; DÖM’e göre geliştirilmiş öğretim materyalinin uygulamasına katılan öğrencilerin ve öğretmenlerin tamamının çalışmaya katılmaktan memnun oldukları ve öğretim sürecini sevdikleri belirlenmiştir.
Kaynakça
Aydeniz, M., Cihak, D. F., Graham, S. C., & Retinger, L. (2012). Using Inquiry-Based Instruction for Teaching Science to Students with Learning Disabilities. International Journal of Special Education, 27(2), 189-206.
Brigham, F. J., Scruggs, T. E., & Mastropieri, M. A. (2011). Science educationand students with learning disabilities. Learning Disabilities Research & Practice, 26(4), 223-232.
Scruggs, T. E., Mastropieri, M. A., & Okolo, C. M. (2008). Science and social studies for students with disabilities. Focus on Exceptional Children, 41(2), 1-24.
Anahtar Kelimeler: Özel Eğitim 1, Kaynaştırma 2, Öğrenme Güçlüğü 3, Fen Öğretimi 4, Doğrudan Öğretim 5