Bildiri Konusu:Özel Eğitimde Öğretmen Eğitimi


ÖZEL EĞİTİM ALANINDA ÇALIŞAN BİREYLERİN TÜKENMİŞLİK DÜZEYLERİNİN ÇEŞİTLİ DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ
Bu araştırmanın amacı; özel eğitim alanında çalışan bireylerin tükenmişlik düzeylerini demografik ve çeşitli değişkenler açısından incelemektir. Araştırmada; yaş, cinsiyet, medeni durum, görev süresi ve türü, kendi isteğiyle bu alanda çalışma durumu, İşin çalışan kişiye uygunluğu, iş arkadaşlarından ve idarecilerden alınan destek ve ücret yeterliliği gibi değişkenlerin Türkiye'deki özel eğitim alanında çalışan bireylerin tükenmişlik düzeylerine olan etkisi incelenmiş, nicel betimsel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmada anket formu kapsamında elde edilen veriler doğrultusunda analizler yapılmıştır.
Bu çalışma, Karasar'ın (2009) belirttiği gibi "tarama modeli" kullanılarak tasarlanmış olup tarama modeli, mevcut veya geçmiş durumları olduğu gibi betimlemek için kullanılan bir araştırma yöntemidir.
Araştırma ile özel eğitim alanında çalışan bireylerin tükenmişlik düzeylerinin orta seviyede olduğu gözlenmektedir. Yaş, cinsiyet, medeni durum, görev süresi ve türü, iş arkadaşlarından ve idarecilerden alınan destek gibi değişkenlerin tükenmişlik üzerinde belirgin bir etkisi bulunmadığı gözlenmiş, ancak, bireylerin özel eğitim alanında kendi isteğiyle çalışma durumu, iş uygunluğu ve maaş memnuniyeti tükenmişlik düzeyleri ile belirgin bir ilişki göstermektedir.
İş arkadaşlarından destek almayan bireylerin tükenmişlik düzeylerive yapılan işi kendilerine uygun bulmayan bireylerin tükenmişlik düzeyleri kendilerini uygun gören bireylere göre daha yüksek olduğu bulgusuna ulaşılmaktadır. Ayrıca, maaşını yeterli bulmayan bireylerin tükenmişlik düzeyleri, maaşını yeterli bulan bireylere göre daha yüksek olduğu bulgusuna ulaşılmaktadır.
Araştırmamızda, medeni durum değişkenine bağlı olarak tükenmişlik düzeylerinde önemli bir fark bulunmadığı gözlemlenmiştir. Bu bulgu, birçok diğer araştırmada da desteklenmiştir. Örneğin, Kabaca ve Erdoğan'ın (2007) özel eğitimde görevli bireyler üzerinde yürüttüğü çalışma, Tümkaya'nın (1994) ve Gökçakan ve Özer'in (1999) çalışmaları, tükenmişlik yaşayan bireylerin medeni durumlarına (evli ya da bekarolmalarına) bağlı olarak tükenmişlik düzeylerinde belirgin bir farklılık olmadığını ortaya koymuştur.
Sonuç olarak, bu araştırma, özel eğitim alanında tükenmişlik düzeylerini etkileyen çeşitli faktörleri vurgulamakta ve özellikle bireylerin iş uygunluğu ve maaş memnuniyeti gibi kişisel ve işle ilgili değişkenlere odaklanmaktadır. Bu bulgular, tükenmişlikle etkin bir şekilde başa çıkmak ve iş performansını ve genel sağlığını iyileştirmek için stratejiler geliştirmede imkanı sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Anahtar kelimeler: Tükenmişlik, Tükenmişlik Sendromu, Özel eğitim, İşe Bağlı Duygusal Tükenmişlik