Bildiri Konusu:Özel Eğitimde Öğretmen Eğitimi


Özel Eğitim Öğretmenlerinin İş İhtiyaçları Doyumunun İncelenmesi
Çalışma yaşamında çalışanların performanslarını etkileyen birçok unsur karşımıza çıkmaktadır. Bazı unsurlar dışsal etkenler olarak görülürken bazı unsurlar içsel etken olarak görülmektedir. Bu etkenlerin olumsuz yönde olması bireylerin çalışma motivasyonunu etkileyerek verimini düşürebilmekte ya da olumlu yönde gelişmeler görülmesi ile birlikte verimini artırmada etkili olmaktadır. Bu unsurlardan bazıları iş tatmini, tükenmişlik, örgütsel iklim olarak örnek verilebilir. Motivasyonu etkileyeceği düşünülen bir diğer unsur “Work Needs Satisfaction” olarak karşımıza çıkan iş ihtiyaçları doyumudur. İş ihtiyaçları doyumu; yaşamı sürdürme ihtiyacı, sosyal katkı ihtiyacı, yeterlik ihtiyacı, ilişkililik ihtiyacı, özerklik ihtiyacı olmak üzere 5 alt ölçekten oluşmaktadır. Bu araştırma bünyesinde öğretmenlerin iş ihtiyaçları doyumunun alt basamaklarından olan özerklik, yeterlik ve ilişkililik ihtiyaçları incelenmiş ve genel iş ihtiyaçları doyum puanlarına ulaşılmıştır. Araştırma nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama yöntemi ile yürütülmüştür. Veri toplama formu olarak “İş İhtiyaçları Doyumu Ölçeği” kullanılmıştır. Veriler online form aracılığı ile toplanmış ve 102 özel eğitim öğretmeninin katılımı ile yürütülmüştür. Toplanan veriler SPSS 23 programı aracılığı ile analiz edilmiştir. T-testi ve ANOVA analizleri uygulanmıştır. Yapılan incelemeler sonucunda iş ihtiyaçları doyumu ile cinsiyet, medeni durum, yaş, eğitim durumu ve kıdem yıllarına dair anlamlı bir farklılık bulunamamıştır. Alt ölçekler incelendiğinde yeterlik ihtiyacı alt boyutu ile medeni durum, eğitim durumu, yaş ve kıdem yılı ile arasında anlamlı bir fark bulunamazken cinsiyet değişkeni ile anlamlı fark bulunmuştur. İlişkililik ihtiyacı alt ölçeği incelendiğinde medeni durum, eğitim durumu ve kıdem yılı ile arasında fark bulunamazken cinsiyet ve yaş değişkenlerinde anlamlı farklılık bulunmuştur. Özerklik alt boyutunda ise cinsiyet, medeni durum, eğitim durumu, yaş ve kıdem yılı değişkenlerine dair anlamlı bir farklılık bulunamamıştır.

Anahtar Kelimeler: İş İhtiyaçları Doyumu, özerklik, ilişkililik, yeterlik