Bildiri Konusu:Özel Eğitimde Yasal Konular


Marazi Ruhiyat’tan Özel Eğitim’e: Türkiye’de Özel Eğitim Alanında Kullanılan Terimlerin İncelenmesi
Bu çalışmanın amacı özel eğitim alanında kullanılan terimlerin zaman içerisinde geçirdiği değişimlerin toplum, aile, birey ve yasa koyucular ve uygulayıcılar üzerine olası etkilerini tartışmaktır. Özel eğitim alanında kullanılan terimlerin analiz edilmesi; hizmetlerin sunulması aşamasında kullanımda olan mevcut terimlerden kaynaklı sorunların açığa çıkartılması yönüyle önemlidir. Çalışmada öncelikle, spesifik bir alan için kullanılan ‘dilin’; tutumlar, sosyal eğilimler ve toplumsal değerlerdeki değişimleri yansıtabilmesi yönüyle önemi vurgulanmıştır. Ardından alanda kullanılan terimlerin etki sınırları belirlenmeye çalışılmıştır (birey, aile, toplum, yasa koyucular ve uygulayıcılar açısından). Özel eğitim alanındaki terimlerin zaman içerisinde geçirdikleri değişimler ve nedenleri irdelenmiştir. Kullanılan terimler uzun yıllar boyunca kayda değer bir değişim geçirmiş olsa da kelimelerin ardındaki anlam boşlukları uygulamalar esnasında sorunlara yol açması nedeniyle tartışma ve eleştiri ihtiyacı doğurmuştur. Bu durumun en önemli sebeplerinden biri de eğitim reformlarının alan paydaşlarının ihtiyaçları doğrultusunda gerçekleştirilmesi yerine, politika belgeleri doğrultusunda alan paydaşlarına yön verilerek gerçekleştirilmeye çalışılmasıdır. Araştırmanın veri kaynağı literatür ve yasal metinlerden oluşmaktadır. Elde edilen veriler nitel araştırma yöntemlerinden olan doküman analizi yöntemi kullanılarak elde edilmiştir. Verilerin analizi betimsel analiz yöntemi kullanılarak yapılmıştır. Analiz neticesinde ortaya çıkan bulgular; birey, aile, toplum, yasa koyucular ve uygulayıcılar kategorileri altında değerlendirilmiştir. Tartışma bölümünde özel eğitim alanında kullanılan terimlerin birey, aile, toplum, yasa koyucular ve uygulayıcılar kategorileri için ayrı ayrı olumlu ve olumsuz etkileri tartışılmıştır. Sonuç olarak özel eğitim alanında kullanılan terimler, özel gereksinimli bireylerin hizmet almasında ve bu hizmetlerin içeriğini ve yönünü belirlemesi açısından oldukça önemlidir. Ancak unutulmalı ki özel eğitim alanının sorunları yalnızca kullanılan terimlerin gözden geçirilmesiyle değil aynı zamanda diğer tüm bileşenlerle toptan ele alınmasıyla çözülecektir.
Anahtar Kelimeler: Özel eğitim, terimler, terminoloji