Bildiri Konusu:Öğrenme Güçlüğü olan Bireylerin Eğitimi


ÖZEL ÖĞRENME GÜÇLÜĞÜ OLAN İLKOKUL ÖĞRENCİLERİNİN ÖZ DÜZENLEME BECERİLERİNİN İNCELENMESİ: BİR KARMA YÖNTEM ARAŞTIRMASI
Öz düzenleme, genel olarak bireyin kendi davranışları veya tepkilerini anlaması, izlemesi, kontrol etmesi ve davranışlarını koşullara göre düzenleyerek yönetmesi olarak ifade edilmektedir. Öz düzenleme becerileri çocukluk yıllarından itibaren hızlı gelişmeye başlamaktadır. Öz düzenleme bilişsel ve üstbilişsel stratejileri kapsayan hayat boyu aktif bir süreçtir ve özel öğrenme güçlüğü (ÖÖG) yaşayan çocuklar bu becerilerde güçlükler yaşamaktadır. Bu bağlamda bu araştırmanın amacı ÖÖG tanısı almış ilkokul 2., 3. ve 4. sınıfa devam eden çocukların öz düzenleme becerilerini incelemektir.
Araştırmada karma yöntem araştırmalarından birleştirici desen kullanılmıştır. Araştırmanın nicel ve nitel verileri eş zamanlı olarak toplanmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda öz düzenlemeli öğrenme düzeylerini belirleme ölçeği ve öz düzenlemeli sosyal ve uyumsal davranış düzeylerini belirleme ölçeği ile 118 ÖÖG olan çocuktan veri toplanmıştır. Elde edilen veriler dağılımın normalliğinin karşılanması üzerine uygun parametrik testler ile analiz edilmiştir. Nitel boyutta ÖÖG tanısı almış ilkokul 2., 3. ve 4. sınıf çocuğu olan 13 ebeveyn ile araştırmacı ve danışmanı tarafından geliştirilmiş, uzman görüşü alınarak son hali verilen yarı yapılandırılmış görüşme formlarıyla görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşmeler içerik analiz tekniği ile analiz edilmiş ve verilerin güvenirliğine ilişkin kodlama güvenirliği alınmıştır. Araştırmanın nicel bulgularında öz düzenlemeli sosyal beceri ve uyumsal davranışları ile öz düzenlemeli öğrenme arasında yüksek düzeyde ilişki bulunmuştur. Ayrıca motivasyon hedef/strateji belirleme, planlama ve öz düzenleme becerilerini uygulama düzeylerini arasında yüksek düzeyde ilişki bulunmuştur. ÖÖG olan çocukların öz düzenlemeli sosyal becerileri ve uyumsal davranışları ile öz düzenlemeli öğrenmeleri cinsiyete göre farklılık göstermemiştir. ÖÖG olan çocukların öz düzenlemeli sosyal becerileri ve uyumsal davranışları ile öz düzenlemeli öğrenmeleri sınıf düzeylerine göre farklılık göstermemiştir. ÖÖG olan çocukların öz düzenlemeli sosyal beceri ve uyumsal davranışları ile öz düzenlemeli öğrenmeleri, okul öncesi eğitimi alma durumuna göre farklılık göstermemektedir. ÖÖG olan çocukların öz düzenlemeli sosyal beceri ve uyumsal davranışları ve öz düzenlemeli öğrenmeleri ile ekrana maruz kalma süresi arasında negatif düzeyde ilişki bulunmuştur. ÖÖG olan ilkokul çocuklarının ebeveynleri çocuklarının sorumluluklarını yerine getirme süreçlerine doğrudan dahil olmaktadır. ÖÖG olan çocukların ebeveynleri kendilerinin eğitime gereksinim duyduklarını belirtmektedir. ÖÖG olan çocukların öz düzenlemeli sosyal beceri ve uyumsal davranışları ile öz düzenlemeleri öğrenme özellikleri birbiri ile ilişkilidir. Bu nedenle ÖÖG olan çocukların öz düzenleme becerileri desteklenmelidir. Araştırma bulguları ebeveynlerin öz düzenleme stratejileri bakımından çocuklarını desteklemede güçlük yaşadığı göstermektedir. Dolayısıyla ebeveynlerin, çocuklarının öz düzenlemeli stratejilerini destekleme sürecine ilişkin çeşitli eğitimlerin düzenlenmesi önemlidir.

Anahtar Kelimeler: Özel öğrenme güçlüğü, öz düzenleme, sosyal beceri, uyumsal davranış.